0
Ağdamın tarixi haqqında ən qədim məlumatların bir qismi torpaq altında qorunub. XX əsrin ortalarından rayonda aparılan arxeoloji tədqiqatlar bu ərazidə min illər əvvəl insanların oturaq həyat sürdüyünü göstərib. Qazıntılar zamanı üzə çıxarılan taxıl və üzüm dənələri ilk sakinlərin məşğuliyyəti barədə konkret təsəvvür yaradır. Qarabağ dağ silsiləsinin ətəklərindən düzənliyə açılan bu torpaqlarda insanlar əkin əkib, məhsul götürüb, maldarlıqla məşğul olublar.
Ağdam yaxınlığındakı Üzərriktəpə bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Burada aşkar edilmiş maddi mədəniyyət nümunələri Qafqazda qədim şəhər tipli yaşayış məskənlərinin necə yarandığını öyrənməyə imkan verir. Ağdam rayonu inzibati vahid kimi 1930-cu ildə yaradılsa da, bölgədə yaşayışın tarixi həmin sərhədlərdən və tarixdən çox əvvələ gedib çıxır. Üzərriktəpənin elmi dəyəri məhz bu uzun keçmişin yazılı mənbələrdə əks olunmayan dövrlərinə işıq salmasındadır.
Ağdamın sonrakı tarixi Qarabağ xanlığının adı ilə sıx bağlıdır. XVIII əsrdə Pənahəli xanın burada tikdirdiyi imarət ətraf kəndlərin sakinləri üçün uzaqdan seçilən bir ünvan olub. Ağdam adının mənşəyi haqqında izahlardan biri də həmin ağ daşlı tikili ilə əlaqələndirilir. Xan sarayının və Qarabağ xanlarının türbələrinin yerləşdiyi İmarət kompleksi bu gün də Ağdamın şəhər kimi tanınmasında xüsusi yer tutur. Kompleksin 2024-cü ilin sentyabrında bərpadan sonra açılması onun tarixi ilə yerindəcə tanış olmaq imkanı yaradıb.
Həmin ilin aprelində Ağdam Cümə məscidi, 2025-ci ilin iyulunda isə Qiyaslı kənd məscidi bərpadan sonra açılıb. Bu abidələrin hər biri Ağdam tarixinin ayrı bir tərəfini qoruyur. Üzərriktəpədə bölgənin ilk sakinlərinin təsərrüfat həyatını, İmarətdə xanlıq dövrünü, məscidlərdə isə şəhər və kəndlərin dini-memarlıq ənənələrini izləmək mümkündür. Yenidən qurulan Ağdamda bu məkanların əhəmiyyəti xüsusilə artır. Şəhərə qayıdan gənc nəsil ailəsində eşitdiyi yer adlarını indi konkret bir tikili, tarixi hadisə və yaşadığı torpaqla əlaqələndirə bilir.
| Bölmə | Qəzet |
| Kateqoriya | Məqalələr |
| Yerləşdirdi | |
| Yerləşdirildi | 13 saat öncə |
| İzlənib | 6 dəfə |